Το Τέλος του Σταθμού στο Μπουκίτ Τιμά

Στέκεσαι στην πλατφόρμα, τ'αφτιά σου έχουνε πάρει φωτιά, οι μασχάλες μούσχεμα και κοιτάζεις μακριά τις ράγες να συγκλίνουν. Αναρωτιέσαι πού θα πάει ο σταθμάρχης τώρα που κλείνουν το σταθμό. Θες να τον ρωτήσεις αλλά ντρέπεσαι, μοιάζει χαρούμενος αλλά μπορεί να κλαίει μέσα του. Πόσα χρόνια είπε ότι έμεινε εδώ, δεκατρία, δεκάξι; Η γραμμή τελείωσε, κλείνει κι ο τελευταίος σταθμός στο Ταντζόνγκ Παγκάρ. Ο σταθμάρχης θα πρέπει να πάει στο Τζοχόρ. Σκουπίζεις το μέτωπό σου απ'τον ιδρώτα και σκέφτεσαι, πού τελειώνει αυτή η γραμμή, στην Πενάνγκ, ή στην Κουάλα Λουμπούρ; Γαμημένη μνήμη, μια ζωή τα ίδια, παλέβεις να θυμηθείς, ντρέπεσαι να ρωτήσεις, σμπαραλιασμένες συνάψεις μετά από δεκαετίες ταλαιπωρίας.

Το τρένο των έντεκα, καθυστερεί, αλλά κανείς δε βιάζεται. Κανείς δεν επιβιβάζεται πιά στο Σταθμό στο Μπουκίτ Τιμά. Ούτε βγάζει εισητήρια. Έχουνε έρθει όλοι να βγάλουνε φωτογραφίες, ένας Ιταλός έχει φέρει βιντεοκάμερα και την κόρη του, παίζει να είναι δεκαοχτώ, λουλουδάτο φόρεμα, μακριά μαλλιά, άμα είχε καραμπινιέρους κι ορχήστρα, μπορεί να ήσουν σε ταινία του Μπερτολούτσι. Ο ήλιος ψήνει τα κεραμίδια του σταθμού και τη ζούγκλα και ξαφνικά πηδάς απτην πλατφόρμα στις γραμμές. Σε κοιτάζουν διάφορα μάτια ανήσυχα και συ σκαρφαλώνεις στην άλλη μεριά. Μετανιώνεις, ξαναπηδάς στις ράγες, ανεβαίνεις και πάλι την πλατφόρμα. Το τρένο αργεί ακόμα.

Ο ήλιος ξεφλουδίζει και ξεθωριάζει τα πάντα, τη στάμπα στο χρηματοκιβώτιο, το έμβλημα της σιδηροδρομικής εταιρείας κι ένα παλιό πορτραίτο του βασιλικού ζεύγους. Ξεμπογιατισμένοι λεβιέδες και χλωμόγκριζοι πίνακες ελέγχου - όλα αυτά που στραβώνουν, που σκουριάζουν, που χάνονται. Ίσως χρόνια από τώρα, η ζούγκλα να καταπιεί το σταθμό και δεκαετίες ή κι αιώνες αργότερα, αρχαιολόγοι του μέλλοντος να ξεθάψουν τα τσιμέντα, όπως έγινε με τις βρετανικές οχυρώσεις στο Σιλόζο. Αλλά μάλλον όχι. Μάλλον θα τον ανακαλύψουνε εκ νέου αυτό το χώρο, θα τον κάνουνε αίθουσα τέχνης ή γραφείο αρχιτεχτονικό ή κάτι τέτοιο τέτοιο. Μπορεί και μπιστρό με μεγάλα τζάμια.

Ακούγεται θόρυβος, το τρένο πλησιάζει, οι λίγοι ιδρωμένοι τσεκάρουν τις κάμερες. Ο σταθμάρχης βγαίνει, η σφυρίχτρα ακούγεται από μακριά και φάτσες καθρεφτίζονται για λίγο στο μέταλλο που περνάει. Ζεστός αέρας σου χτυπά το μάγουλο και αιστάνεσαι παράξενα χαρούμενος. Θες να φωνάξεις καθώς το τρένο χάνεται στο βάθος. Για λίγο όμως, πάντα για λίγο. Η στιγμή τελειώνει κι ο κόσμος αρχίζει να φεύγει. Σε λίγο, θα φύγεις κι εσύ.

Υψίπεδα Γκέντινγκ, Μαλαισία

Περπατάς με δυσκολία διασχίζοντας το πλήθος,οι πάντες στήνονται σε ουρές, στα καρουζέλ, στα τραινάκια, σε μια ρέπλικα γαλέρας που διαγράφει μια πελώρια τροχιά εκρεμούς. Στήνονται για εισητήρια και παγωτά και για να βγάλουν φωτογραφίες, και τότε τους βλέπεις, ο άντρας με μια θυμωμένη μαύρη γενειάδα, η γυναίκα τυλιγμένη στο κατάμαυρο χιτζάμπ, σαν υπέρβαρος νίντζα που ετοιμάζεται να επιτεθεί στα πλαστικά αλογάκια, σα διαφήμιση σαπουνόπερας στα χρόνια του χαλιφάτου. Κοιτάς ένα γύρο και βλέπεις κι άλλες μπούρκες να κρατάνε φωτογραφικές μηχανές και να σημαδεύουνε τις χορεύτριες που προμοτάρουν εταιρείες κινητής τηλεφωνίας, κουνώντας τα γυμνά μπουτάκια τους στη σκιά του βουνού και τ'ουρανού: ίδιος πλανήτης, διαφορετικοί κόσμοι.

Το καζίνο του ριζόρτς γουόρλντ στο Γκέντινγκ ήταν το πρώτο και μοναδικό καζίνο του γκρουπ πριν του σπάσει το νοτιασιατικό μονοπώλιο το καζίνο στη Σεντόζα. Στην απογεματινή ομίχλη κι αργότερα στο ηλιοβασίλεμα, το λουναπάρκ μοιάζει σχεδόν όμορφο, με τα φώτα αμυδρά να τρυπάνε την υγρασία και τις ομίχλες που συνάζονται και σκαλώνουν στο υψίπεδο. Τα δυο χτίρια του Ουάν Γουόρλντ Χοτέλ, του μεγαλύτερου ξενοδοχείου του κόσμου - αν μετρήσεις μόνο τα δωμάτια - στέκονται τσιμεντένια και πολύχρωμα και στεγάζουν όλες αυτές τις περίεργες λουρίδες της ανθρωπότητας, μεσανατολίτες τουρίστες, κινέζους τζογαδόρους, μαλαισιανούς επιχειρηματίες, σιγκαπουριάνους με τις ερωμένες τους και χονγκονέζους με τα παιδιά τους.

Χαμηλότερα στην πλαγιά και κοιτάζοντας τους τσιμεντένιους γίγαντες βρίσκεται μια παγόδα κι ένας ναός κινέζικος. Απέναντί τους κάθεται μεγαλόπρεπος ο Βούδας με τους μακριούς λοβούς και τη σβάστικα στο στήθος και γύρω του, σκαλισμένη η πλαγιά του βουνού, εξιστορεί με πλάκες, χαρακτικά και πολύχρωμα αγάλματα τους Κύκλους της Κόλασης, με τη φαντασία του Δάντη και τη σχεδιαστική εκφραστικότητα του Ιερώνυμου Μπος. Ακόμα κι η βουδική αιωνιότητα φαίνεται να έχει δαίμονες με μακριές γλώσσες που ξεκολάνε βυζιά, βγάζουνε μάτια και πριονίζουνε αφτιά. Προσπαθώ να θυμηθώ τις διάφορες βουδικές σέχτες και ποια πιστέβει τι, αλλά παραιτούμαι της προσπάθειας και κοιτάζω το βουνό και την ομίχλη. Ανασαίνω βαθιά και φεύγω.

Μέσα στο ριζόρτ ακολουθώ την πεπατημένη, τρώω μπουφέδες μέχρι να σκάσω, βολτάρω στο καζίνο χωρίς να παίζω, βγαίνω στο ψιλόβροχο και θαυμάζω τα βεγγαλικά. Βγάζω εισητήριο για το βραδινό σόου και μπανίζω ακροβάτες και μάγους που πριονίζουν και παλουκώνουν γκόμενες. Κάποια στιγμή βγαίνει μια ουκρανέζα καλλιτέχνις και αρχίζει να κάνει κόλπα σ'ενα μεγάλο πανέρι άμμο. Ζωγραφίζει με την άμμο, φτιάχνει πορτραίτα και φεγγαρόφωτες βραδιές και παιδιά που κοιτάζουν τα άστρα και το Μάικλ Τζάκσον να χορεύει και διάφορα τέτοια, κάποιος λέει το όνομά της και πόσο σπουδαία καλλιτέχνις είναι και ότι έχει ένα σκασμό βίντεο στο γιουτουμπ. Όλες οι διασημότητες από κάπου πρέπει να ξεκινήσουν.

Μπιντάν, Ινδονησία

Μέσα στο κλουβί κουρνιασμένος ο Γύπας των Ιμαλαίων με κοιτάζει θολός από κατάθλιψη. Σκύβω να διαβάσω το λατινικό του όνομα, το ξεχνάω αμέσως, και κατηφορίζω προς τη θάλασσα. Πόσα ινδονησιακά ριζόρτ έχουνε μίνι ζωλογικούς κήπους, αναρωτιέμαι. Ποιός σκάλωσε σε αυτήν την ιδέα για πρώτη φορά και πρότεινε, δίπλα στις πισίνες, τις αιώρες και τους μπουφέδες, να κουβαλήσουνε φίδια και όρνια να μπανίζουν οι τουρίστες; Φτάνω στην άμμο, βγάζω τις σαγιονάρες και αμέσως πατάω πίσσα. Βλαστημάω και παλέβω να θυμηθώ με τι βγαίνει, λάδι, ξύδι, ή αντηλιακό – παραιτούμαι και γυρίζω δίπλα στην πισίνα.

Έβρεχε όταν ήρθα, αλλά ο ουρανός έχει καθαρίσει. Πίσω από τον κήπο βλέπω μια τεράστια σκακιέρα, δίπλα το γκιφτ σοπ, γεμάτο καρτ-ποστάλ, μπατίκ και ξυλόγλυπτα. Ξέρω ότι πριν φύγω, θα πάρω ένα κοντομάνικο με στάμπα μια σαύρα – η πολυεπίπεδα σοφιστικέ γκαρνταρόμπα μου είναι γεμάτη μπλουζάκια με στάμπες από ασιατικές μπύρες και ξενοδοχεία. Θέλω να σαπίσω στην αδράνεια, αλλά καταλήγω να τοξεύω στόχους και πυροβολώ ξεθωριασμένα κουτάκια με αεροβόλα, να παίζω πινγκ πονγκ και να βλέπω άλλους τουρίστες να καβαλάνε ελέφαντες στην ακροθαλασιά. Για δυο-τρεις μέρες διαλέγω τη χειρότερη ώρα, την ώρα του κάθετου ήλιου, για να κάνω κανό στον ωκεανό και για να κάνω ταρζανιές πάνω στα μάρμαρα που χωρίζουν τις δυο πισίνες. Όπως πάντα τσουρουφλίζω τη φάτσα και τα πόδια μου και αναρώνω για λίγο, διαβάζοντας Φορσάυθ σε αιώρες δίπλα στη θάλασσα.

Περπατάω και βρίσκω άδειες παραλίες και νησίδες, κολπίσκους παντέρημους πίσω από βράχια. Φωτογραφίζω, βουτάω και βγαίνω να στεγνώσω. Οδυνηρή ανθρωπογεωγραφία, μεσήλικες αμερικάνοι με υιοθετημένα κίτρινα, ασιάτες τουρίστες γεμάτοι σανδάλια και μυωπικά γυαλιά, εταιρίες για τημ μπίλντινγκ, σιγκαπουριάνοι με σπιτωμένες γκόμενες και νησιώτισσες μαιτρέσσες. Κάποτε, τον καιρό που ο χίπυς επεριπάτει εν γαλιλαία, μπορούσες να αράξεις σε κάποιο μπαρ στην άκρη της Ασίας και ήσουν σίγουρος πως διάφοροι καμένοι, συνταξιούχοι ναύτες, κι αλκοολικοί πρώην πεζοναύτες, γερμανοί με μπυροκοίλι και σπίντο μαγιουδάκι – όλη η αφρόκρεμα του δυτικού πολιτισμού – θα έπιναν, θα κάπνιζαν, θα σούπιαναν κουβέντα, θα χούφτωναν τις πουτάνες τους και θα βλαστήμαγαν της πρώην γυναίκες τους που τους πήραν σπίτια και οικονομίες από τη Μινεσότα μέχρι το Μαρβούργο. Που κρύβεστε πλέον, αναρωτιέμαι. Διότι έχουνε κάνει ρεσάλτο στις μπάρες μας γαμιόληδες με λάπτοπ.

Μπορακάι, Φιλιππίνες

Η άμμος είναι έρημη για δυο χιλιόμετρα κάτω από την απειλή του μουσώνα. Ακολουθώντας συγγραφικά κλισέ ενός εκατομμυρίου χρόνων, ο ουρανός είναι σα μολύβι και η θαλάσσα αφρίζει, μισή λευκή και μισή πράσινη. Γιάλλη μια φορά, μετεωρολογικά ασυγχρόνιστος, περνάω τις φοινικιές που χωρίζουν άμμο και δρόμο και παραγγέλνω μια Σαν Μιγκέλ. Μπορεί, σε μια, δυο περιπτώσεις να ζήτησα Πίνα Κολάδα με φρέσκο ανανά, παρασυρμένος από τουριστικά νησιώτικη νοοτροπία, αλλά αυτή η ψυχολογία δε βάσταξε πολύ: στα δεκάδες μικρά μπαρ που ακολουθούν παράλληλα την πελώρια παραλία στο Μπορακάι, βρίσκω καταφύγιο κάθε φορά που βρέχει. Κρατάω νοερές σημειώσεις για τον καιρό που απυηδησμένος θανοίξω τίκιμπαρ στις Μαρκέζες. Για δέκα μέρες βρέχει. Την εντέκατη, λίγες ώρες πριν πάρω τη βάρκα που θα με περάσει απέναντι στο αεροδρόμιο του Κατικλάν, ο ήλιος βγαίνει κατάλαμπρος κι αδιάφορος.

Είναι χαρά με το που φτάνεις στο τροπικό ριζόρτ και μπαίνεις στο δωμάτιο, νανοίγεις τα παράθυρα και να καρφώνεις το βλέμα σε σπα και πελώριες πισίνες. Φυσικά δε θα τα χαρείς, γιατί οι προτεραιότητές σου είναι φτηνές μπύρες, ύποπτα μέρη, ωκεανός και ρούμι. Είμαι ακόμα αδιόρατα σπασμένος από τους αεροδρομικούς φόρους σε Μανίλα και Ακλάν και με αυξούμενη υποψία συνειδητοποιώ ότι άργησα πεντέξι χρόνια νανακαλύψω αυτή τη Μεγάλη Λευκή Παραλία, αλλά πριν από μένα την ανακάλυψαν μερικές χιλιάδες κινέζοι και κορεάτες τουρίστες, το Νάσιοναλ Τζεογκράφικ, μεταχίπικα ρετάλια που άνοιξαν φαγάδικα και σχολές για καταδύσεις και η Yellow Cab Pizza Company. Ωστόσο με πενήντα πέσος παίρνεις μπύρες κι οι διαθέσεις εξισορροπούνε, κι αν είσαι σαν και μένα μπορείς να υπομείνεις τον συστηματικό αεροπορικό βομβαρδισμό από Μπομπ Μάρλευ και χαριτωμένες πουτάνες. Αυτό που δεν αντέχεται είναι να περπατάς χαμένος στις σκέψεις σου και ξαφνικά απέναντι να αντικρίζεις την ελληνική ταβέρνα ‘το κύμα’ και δίπλα της το μπριζολάδικο Βαλχάλλα. Μουρμουρίζεις κατάρες κάτω από τα μουστάκια σου και μπαίνεις στο επόμενο μπαρ, ανύποπτος, μέχρι που σε περιτριγυρίζουνε μισή ντουζίνα νάνοι και σε βοηθάνε να βρεις τραπέζι. Καθώς διαλέγεις ένα με τον τοίχο στην πλάτη σου, ο τοίχος έχει πάνω του τον Γκάνταλφ ζωγραφισμένο και καθώς ένας ογδοντάποντος φιλιπινέζος σου δίνει το μενού, διαβάζεις ότι βρίσκεσαι μέσα στο Χόμπιτ Χάουζ, χαλαρώνεις και ζητάς ποτό. Στο βάθος, ο μόνος κανονικού ύψους τύπος κάθεται στο ταμίο. Του απαγορεύεται να σερβίρει.

Σα σαλιγκάρια, οι τουρίστες κατηφορίζουνε στην παραλία μετά τη βροχή και μαζεύονται μπροστά από ένα βράχο. Ανεβαίνουνε τα σκαλάκια και μπανίζουν το μικρό άγαλμα της καθολικής παναγιάς. Συνεχίζω να περπατώ μέχρι το τέλος της αμμουδιάς. Μετά βουτάω και τραμπαλίζομαι στα κύματα κατάμονος. Ο ουρανός ξανασκοτεινιάζει και πλακώνει καταιγίδα. Βγαίνω τρέχοντας με τη βροχή και τον αέρα στα μούτρα μου και τρυπώνω σένα μπαρ με μεξικάνικο ντεκόρ. Δυο άλλοι τύποι στεγνώνουνε. Καπνίζουμε και μιλάμε για διάφορα. Δε θυμάμαι τι λέμε. Μερικών αντρών η μνήμη είναι γόνιμη και λειτουργική, σαν το Δέλτα του Οκαβάνγκο. Εμένα είναι άδεια κι άνυδρη, σαν την Καλαχάρι παραδίπλα.

Πάω στην άλλη μεριά του νησιού – ψαροκάικα και γυναίκες που μαζεύουνε αχινούς. Γυρίζω, ζούγκλα, βάλτοι, μετρητές καρφωμένοι στα δέντρα. Γαρίδες και καλαμάρια για φαί και πάλι το ίδιο βαλς, σαν μιγκέλ, ρεντ χορς, λόουν σταρ λάιτ. Παέγιες, ρέγκε, ρούμι καρύδα. Αλλά ο χρόνος έχει ξοδευτεί.